Koşullu Öz Değer

Koşullu Öz Değer

Kişinin kendine ait değer algısının bazı durumlara bağlaması olarak tanımlanan koşullu öz-değer sosyal psikoloji profesörü Jennifer Crocker ve Doktor Connie Wolfe tarafından literatüre kazandırılmıştır.1

Profesör Crocker, koşullu öz-değerin olası durumları üzerine yaptığı çalışmalardan sonra “Kendine Değer Verme Ölçeği” adlı bir ölçek geliştirip bireylerin hangi koşullarda kendine değer verdiklerini içsel ve dışsal koşullar olmak üzere iki ana kategoride inceledi.2 Buna göre dışsal koşullar kişinin öz-değerini ilişkilendirdiği toplumda doğrulanmış olarak kabul edilen durumlar; görünüm, rekabet ve başkalarından onay gibi alanları içeriyordu. Aile desteği, erdem ve dini inanç ise kişinin öz değeriyle ilişkilendirdiği içsel koşullardı.

Crocker ve arkadaşlarının koşullu öz-değerin psikolojik kırılganlık ve olumsuz davranış üzerindeki etkilerini inceleyen çalışmalarında insanların yaşamın belirli alanlarında başarı peşinde koşarak değer aradıkları ve bu arayışın öğrenme, ilişkiler, öz-düzenleme, zihinsel-fiziksel sağlık gibi diğer ihtiyaçlarını olumsuz etkilediğini sonunda da bağımlılık ve bazı psikiyatrik rahatsızlıkları öngördüğünü ortaya koydu.3-5

Depresyon

Aynı ekibin üniversite öğrencileri üzerinde yaptığı çalışmada üniversite birinci sınıf öğrencilerine öğrenci oryantasyonu sırasında ve ardından ikinci yarıyılda Kendine Değer Verme Ölçeği uygulanıyor. Çalışmanın sonucunda, dış koşullara (görünüş, rekabet ve başkalarının onayı) dayalı olarak öz-değer peşinde koşan öğrencilerin, depresyon belirtileri geliştirme olasılığının önemli ölçüde daha yüksek olduğu belirtildi.4

Alkol Kullanımı

Aynı örneklem üzerinde yapılan diğer bir çalışmada öğrencilerin alkol kullanımı ve öz-değer incelendi. Sonuçta, düşük benlik saygısının alkol kullanımının bir göstergesi olmadığını, bunun yerine kişinin öz-değeriyle ilişkilendirdiği içsel durumların (Aile desteği, erdem ve dini inanç) alkol kullanımı davranışını öngördüğünü ortaya çıkardı.5

İnternette Oyun Oynama Bozukluğu

Oyun Oynama Bozukluğu, internet oyunlarının ve video oyunlarının hayattan bir kaçış olarak takıntılı biçimde kullanımı, bu esnada günlük aktivitelere ilgisiz kalınması ve oluşabilecek olumsuz sonuçlara rağmen oyun oynamaya devam edilmesi olarak tanımlanabilir. 2018’de Uluslararası Hastalık Sınıflandırılmasına bağımlılık yapan davranışlardan kaynaklanan bozukluklar olarak kaydedilmiştir.

Alkol kullanımında olduğu gibi Oyun Oynama Bozukluğunda da koşullu öz değerinin etkisi araştırılmış. Kırılgan veya istikrarsız öz değerle, internet oyunlarını öz değerini onaylayan bir olay olarak arama ve kırılgan öz değer için bir tampon olarak kullanma arasında ilişki bulundu.6

Yeme Bozukluğu

Üniversite öğrencileriyle çalışan başka bir çalışmada kadın öğrencilerde endişe, görünüşe bağlı öz değer, görünüşle alakalı konuşma sıklığı ile yeme bozuklukları davranışı araştırılmış. Bulgulara göre, katılımcılar arasından yüksek kaygı, görünüşe bağlı öz-değer yüksekliği ve sık görünüş konuşmalarının üç yönlü kombinasyonuna sahip olanlar yeme bozukluklarından tıkınırcasına yemeyi daha sık rapor ettiler. Yemeyi kısıtlama davranışlarını ise yüksek kaygı ve görünüşe bağlı öz-değerin yüksek oluşu açıkladı.7

Sonuç

Tüm bu çalışmaların ortak çıkardığı sonuç öz-değer düşüklüğünün birebirde patolojik davranışlara neden olmadığı, kişinin öz-değeriyle bağlantı kurduğu durumların (görünüş, rekabet, aile desteği, onay alma vb.) bu davranışları açıkladığıdır. Bu sebeple kişinin öz-değeriyle ilişkilendirdiği durumların saptanması tanı ve tedavide önem teşkil etmektedir.

KAYNAKLAR:

  1. Crocker, J., & Wolfe, C. T. (2001). Contingencies of self-worth. Psychological review, 108(3), 593.
  2. Crocker, J., Luhtanen, R. K., Cooper, M. L., & Bouvrette, A. (2003). Contingencies of self-worth in college students: Theory and measurement. Journal of Personality and Social Psychology, 85, 894–908.
  3. Crocker, Jennifer (2002). “Contingencies of self-worth: Implications for self-regulation and psychological vulnerability”. Self and Identity. 58 (3): 597–615. doi:10.1111/1540-4560.00279.
  4. Sargent, Judy T.; Crocker, Jennifer; Luhtanen, Riia K. (2006). “Contingencies of self-worth and depressive symptoms in college students”. Journal of Social and Clinical Psychology. 25 (6): 628. doi:10.1521/jscp.2006.25.6.628.
  5. Luhtanen, Riia K.; Crocker, Jennifer (2005). “Alcohol use in college students: effects of level of self-esteem, narcissism, and contingencies of self-worth”. Psychology of Addictive Behaviors. 19 (19): 99–103. doi:10.1037/0893-164X.19.1.99. PMID 15783284.
  6. Beard, C. L., & Wickham, R. E. (2016). Gaming-contingent self-worth, gaming motivation, and internet gaming disorder. Computers in Human Behavior, 61, 507-515.
  7. Bardone-Cone, A. M., Brownstone, L. M., Higgins, M. K., Fitzsimmons-Craft, E. E., & Harney, M. B. (2013). Anxiety, appearance contingent self-worth, and appearance conversations with friends in relation to disordered eating: Examining moderator models. Cognitive therapy and research, 37(5), 953-963.

    formu doldurun, biz sizi arayalım

    Veri Sorumlusu: Prof. Dr. Kemal Arıkan
    Adres: Halaskargazi Cad. No: 103, Gün Apt, Daire: 4B, 34371 Osmanbey/İstanbul
    E-posta: info@kemalarikan.com

    Paylaşmış olduğunuz kişisel ve özel nitelikli kişisel verileriniz, Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’na (KVKK) uygun olarak ve Tıp mevzuatı kapsamında yerine getirmiş olduğumuz hizmet ve faaliyet amaçlarımız ile bağlantılı, sınırlı ve ölçülü olarak işlenmektedir. Danışanlarımız için hazırlanan Danışan KVKK aydınlatma Metnini ayrıca okuyunuz.

    Kişisel Verilerinizin Toplanması Usulü ve Hukuki Sebebi

    Kişisel verileriniz elektronik ortamda toplanmaktadır. Web sitemizdeki randevu alın kısmında form doldurduğunuzda da burada amaçla bağlantılı veri toplama faaliyeti yapılmış olacaktır.  Web sitemiz ve randevu Formunun bağlı olduğu e-posta yurt içi sunucularda barındırılmaktadır.

    Kişisel verileriniz; web sitesi üzerinden internet erişimleri 5651 sayılı kanun kapsamında log kaydı (ip adresi ve zaman damgası, trafik bilgileri, cihaz bilgisi, hangi sayfada ne kadar süre kaldığı vb.) domain-Server sağlayıcı tarafından tutulabilir. Web sitemizde reklam amaçlı çerezler kullanılmamaktadır. Çerezleri kapatma yöntemi politikada belirtilmektedir. Web sitesi adres, iletişim, hizmet sunulan alanlar hakkında bilgi verilmesi amacı ile uygulamaya konulmuştur.

    Kişisel verilerinizin işlenmesinin hukuki sebepleri;
    – 5651 sayılı Kanun
    – Meşru menfaat

    Kişisel Verilerinizin İşlenmesi Amacı

    Kişisel verileriniz KVKK 4/2 maddesinde belirtilen ilkeler dikkate alınarak, Sağlık ile ilgili mevzuat çerçevesinde öngörülen faaliyet çerçevesinde; sağlanan hizmetlerden yararlanabilmenizi ve hizmetlerimizin tanıtımını temin edebilmek, mevzuatın getirdiği saklama yükümlülüğünün yerine getirilmesi ve diğer yükümlülüklere uymak amaçlarıyla işlenecektir.

    Kişisel verileriniz mevzuatta belirtilen süreler, mevzuatta düzenleme olmaması halinde meşru menfaat uygulamalarına bağlı olarak amaçla orantılı süre boyunca saklandıktan sonra dijital olanlar geri dönüşümsüz olarak silinme yoluyla imha edilmektedir. İlgili kişinin silme talebi halinde, mevzuata aykırı olmamak şartı ile derhal yerine getirilmektedir.

    Kişisel verileri saklanması ve imha politikamızda saklama süreleri detaylı olarak planlanmıştır. 5651 sayılı Kanuna göre trafik kayıtları en az 1 yıl tutulması gerekmektedir. Uygulamamızda 1 yıllık süreye uyulmaktadır.

    Kişisel Verilerinizin Aktarılması

    Kişisel verileriniz prensip olarak yurt dışına aktarılmamaktadır. Ancak web sitemizden sosyal medya hesaplarına (Instagram, Facebook, Twitter, Youtube) yönlendiğinizde web sitemizden ayrılmış ve yurt dışından sunulan bu hesaplara geçiş yapmış olacağınız bilinmelidir.

    Web sitemiz yurtiçinden sunulduğundan bu kapsamda alınan verileriniz yurtdışına aktarılmamaktadır. Aynı şekilde web sitemizde yer alan randevu formunun düştüğü mail adresi yurtiçinden sunulması sebebiyle formda yer alan kişisel verileriniz yurtdışına aktarılmamaktadır.

    Kişisel Verileriniz, yukarıda belirtilen amaçlara, KVKK ve diğer mevzuat hükümlerine uygun olarak, yurtiçinde bulunan Turhost (veri işleyen) sunucularında barındırılmaktadır.

    Kişisel Verisi İşlenen İlgili Kişi Olarak Haklarınız

    KVKK 11. Maddesi ve yürürlükte bulunan diğer mevzuat çerçevesinde;
    Kişisel verilerinizin işlenip işlenmediğini öğrenme,

    • Kişisel verileriniz işlenmişse buna ilişkin bilgi talep etme,
    • Kişisel verilerin işlenme amacını ve bunların amacına uygun kullanılıp kullanılmadığını öğrenme,
    • Yurt içinde veya yurt dışında kişisel verilerinizin aktarıldığı üçüncü kişileri bilme,
    • Kişisel verilerinizin eksik veya yanlış işlenmiş olması halinde bunların düzeltilmesini isteme,
    • KVKK mevzuatında öngörülen şartlar çerçevesinde kişisel verilerinizin silinmesini veya yok edilmesini isteme,
    • Eksik veya yanlış verilerin düzeltilmesi ile kişisel verilerinizin silinmesi veya yok edilmesini talep ettiğinizde, bu durumun kişisel verilerinizin aktarıldığı üçüncü kişilere bildirilmesini isteme,
    • İşlenen verilerin münhasıran otomatik sistemler vasıtasıyla analiz edilmesi suretiyle aleyhinize bir sonucun ortaya çıkmasına itiraz etme,
    • Kişisel verilerin kanuna aykırı olarak işlenmesi sebebiyle zarara uğramanız halinde bu zararın giderilmesini talep etme haklarına sahipsiniz.

    Taleplerinizi Öne Sürerken Uyulması Gereken Usul ve Esaslar

    Kişisel verinin konusu olan siz ilgili kişi olarak yukarıda belirtilen haklarınızı, kullanmayı talep ettiğiniz hakka ilişkin açıklamalarınızı içeren yazılı veya Kişisel Verileri Koruma Kurulu’nun belirlediği diğer yöntemlerle, başvuruda talep ettiğiniz hususun açık ve anlaşılır şekilde

    Yukarda sunulan adrese ıslak imzalı olarak posta yolu ile, elden veya bizde kayıtlı olan e-posta hesabınızdan gönderebilirsiniz.

    Müracaatınıza esas teşkil eden hususların şahsınız ile ilgili olması, müracaatınızda kimlik ve adres bilgilerinizin bulunması gerekecektir. Kimlik doğrulaması bizde bulunan bilginizle sınırlı olarak yapılacaktır. Başkası adına müracaatta bulunacak iseniz; özel yetki içerir vekaletname ile başvurmanız gerekmektedir. Başvuru için özel bir format olmamakla birlikte web sitemizde bulunan başvuru formunu kullanabilirsiniz, talebinizin net bir şekilde yazılması net bir cevap verilmesini sağlayacaktır.

    Güncel Yazılar

    Haberler