Prof. Dr. Kemal Arıkan
Psikiyatrist

Seks Bağımlılığı ve Tedavi Teknikleri

Bütün bağımlılıklar bağımlı kişinin yaşam kalitesini oldukça olumsuz etkilemektedir. Seks bağımlılığı diğer birtakım bağımlılıklara kıyasla daha hassas bir yapıdadır. Örneğin kumar veya alkol bağımlılığına sahip hastalar kumar oyunlarından veya alkolden uzak tutularak tedavi edilirken seks bağımlılığında bu yöntemi uygulamak daha zordur. Çünkü ideal sıklıkta olduğu sürece seks bir ihtiyaçtır.

Literatürde “Satyriasis” olarak da geçen seks bağımlılığı, psikiyatride kişilik bozuklukları arasında değerlendirilmektedir. Genellikle aşırı miktarda pornografik içerik arayışı ve tüketimi, bir gecede birden fazla kişiyle ilişkiye girmek veya kompulsif olarak mastürbasyon yapmak gibi belirtileri içermektedir. Kişiler seks yapmadıkları zamanlarda bunun eksikliğini ciddi anlamda hisseder ve yoksunluk yaşarlar. Genelde amaç orgazma ulaşmak değil seksin etrafındaki davranış örüntülerini tamamlamaktır.

Dünya Sağlık Örgütü (WHO), tam olarak bir bağımlılık olarak tanımlamasa da geçtiğimiz yıl içerisinde bu durumu Kompülsif Cinsel Davranış Bozukluğu olarak adlandırmış ve bir hastalık olduğunu resmen kabul etmiştir.

DSM-V e göre hiperseksüel bozukluk tanı ölçütleri arasında şunlar yer almaktadır:

  • Cinsel fantezi, dürtüler ve cinsel davranışları planlama ve uygulamaya yönelik aşırı zaman harcamak.
  • Hoşa gitmeyen duygu durumlarına (örn; kaygı, depresyon, sıkıntı) tepki olarak tekrarlayan biçimde cinsel fantezi, dürtü ve davranışlara yönelmek.
  • Strese yol açan gelişmelere tepki olarak tekrarlı bir biçimde cinsel fantezi, dürtü ve davranışlara yönelmek.
  • Kendisinin veya başkalarının fiziksel veya duygusal zarar görme riskini göz ardı eden biçimde tekrarlayıcı cinsel davranışlara yönelmek.
  • Sosyal, mesleki veya diğer önemli işlev alanlarında, bu cinsel fantezi, dürtü ve davranışların sıklık ve yoğunluğuyla ilintili, klinik anlamda kayda değer kişisel sıkıntı veya bozukluk söz konusudur.
  • Bu cinsel fantezi, dürtü ve davranışlar herhangi bir maddenin (Örn: uyuşturucu veya ilaç) veya manik nöbetlerin direkt psikolojik etkenlerinden kaynaklanmaz.
  • Kişi en az 18 yaşındadır.

Hiperseksüelite bozukluğunun nedenleri arasında oldukça sık rastlanan durumlardan biri çocukluk ve ergenlik dönemlerine ait travmatik yaşantılardır. Post travmatik stres bozukluğu veya yaşanan cinsel taciz, tecavüz gibi cinsel bir travmanın ardından gelişebilir.

Eğer seksin bu hali günlük hayatınızı alt üst edecek ve DSM-V’teki kriterleri karşılayacak düzeydeyse öncelikle seks bağımlısı olduğunuzu kabul etmelisiniz. Bunu kabullenmek diğer bağımlılıklarda olduğu gibi bunda da kolay olmayacaktır. Tedavisi zor bir hastalık olmakla birlikte düzenli psikoterapi, hastalığın tedavisinde oldukça önemli bir role sahiptir.

Uygulanmakta olan cinsel terapiler arasında bilişsel ve davranışsal cinsel tedaviler, kabul ve kararlılık terapisi, 12-adım programı, nörofeedback programları yer almaktadır.

Eğer evlilik içerisinde böyle bir hastalık görülüyorsa çiftlerin birbirine olan desteği ve sevgisi oldukça önemli rol oynamaktadır. Eğer yukarıda bahsedilen gibi çocukluk travmalarına dayanan bir tablo söz konusu ise psikoterapi sürecine EMDR tedavisi de eklenebilir.

Gerekli görüldüğü takdirde medikal tedaviler de uygulanabilmektedir. Örneğin Antiandrojen ilaçların testosteron seviyesini düşürerek hiperseksüel davranışı ortadan kaldırdığı görülebilmektedir.

Seks Bağımlılığı ve Tedavi Teknikleri

Yorum yapın

Bu bölümde sadece okuduğunuz yazı ile ilgili yorumlarınızı iletin.