Bipolar bozukluk ve borderline kişilik bozukluğunda çocukluk çağı travması

Bipolar bozukluk ve borderline kişilik bozukluğunda çocukluk çağı travması

Çocukluk çağındaki travmatik yaşantılar birçok ruhsal bozukluğun gelişiminde ve seyrinde önemli rol oynayabilir. Hem bipolar bozuklukta (BB) hem de borderline kişilik bozukluğunda (BKB), sağlıklı bireylerden daha sık olumsuz çocukluk çağı travması yaşandığı bilinmektedir.

Bipolar bozuklukta genetik faktörlerin hastalığın patogenezinde önemli bir rolü vardır ve etkisinin %60-80 olduğu tahmin edilmektedir. Diğer bir patojenetik faktör, özellikle yaşamın erken evrelerinde meydana gelen yaşam olaylarıdır. Örneğin şiddete maruz kalma, anne-baba kaybı veya ayrılığı.

Yapılan bir çalışmada BB hastalarının, sağlıklı bireylerden oluşan kontrol grubuyla karşılaştırıldığında daha yüksek fiziksel, duygusal, cinsel istismar ve ihmal indeksleri gösterdiği ayrıca daha sık olumsuz deneyimler yaşadığı bulunmuştur.

Borderline kişilik bozukluğu (BKB), benlik algısı, çevre ile ilişkiler, duygular ve davranışlar dahil kişilik işleyişinin birçok yönünü etkileyen güçlü bir değişkenlik hali ile karakterizedir. Benlik algısı, kişinin amaçları ve tercihleri çarpık veya net değildir. Sürekli bir iç boşluk hissi vardır. Başkalarıyla yoğun ve istikrarsız ilişkilere girme eğilimi vardır, intihar veya kendine zarar verme de eşlik edebilir. BKB, genel yetişkin nüfusun %1,1-%2,5’ini etkiler, kadınlarda daha sık görülür. BKB patogenezinde genetik yatkınlığın etkisinin %40 olduğu tahmin edilmektedir. Bu bozukluğun tanımlanmasının en başından itibaren, çocuklukta fiziksel ve cinsel istismara uğramanın, aile içi şiddete tanık olmanın ve erken boşanmaların hastalığın gelişiminde çok önemli olduğu gösterilmiştir. Van Dijke ve arkadaşları çalışmalarında BKB hastalarının %71,4’ünün çocuklukta travmatik olaylar yaşadığını göstermiştir.

Şubat ayında yayınlanan bir çalışma, çocukluk çağı travmatik yaşam deneyimlerinin sıklığında BKB ve BB hastaları arasında bir fark olduğunu göstermektedir. BKB hastaları, BB hastalarına kıyasla Çocukluk Çağı Travmaları Anketinde (CTQ) fiziksel, duygusal ve cinsel istismarın yanı sıra fiziksel ve duygusal ihmal ile ölçülen indekslerde daha yüksek değerlere sahipti. BKB hastalarında BB hastalarına kıyasla önemli ölçüde daha sık çocukluk çağı travmatik deneyimleri, onların önemli patogenetik rolünü gösterebilir. BKB muhtemelen, erken çocukluk çağı travmasının en büyük patojenik rolü oynadığı psikiyatrik bozukluklardan biridir.

Erken çocukluk çağı travmasının rolüne ilişkin BB ve BKB arasındaki farklılıklar, bu iki bozukluğun patogenezini ve tedavisini etkilemektedir. Ruhsal bozuklukların patogenetik paradigması genetik yatkınlık ile çevresel faktörlerin, özellikle de stresin etkileşimi olarak anlaşılmaktadır.

Belirtildiği gibi, genetik faktörler her iki bozuklukta da önemli bir rol oynamaktadır, ancak bu BB’de daha güçlüdür (%60-80 kalıtım derecesi). Ayrıca BKB hastaları daha yüksek çocukluk çağı travmatik yaşantılarına sahiptir. Her iki bozuklukta da erken çocukluk çağı travmasının etkilerinin yetişkinlikte ortaya çıkan klinik semptomlara dönüşmesinde genetik ve epigenetik faktörler önemlidir.

KAYNAK:
– Jaworska-Andryszewska P, Rybakowski J. Higher indexes of childhood trauma in borderline personality disorder compared with bipolar disorder. Psychiatr Pol. 2022 Feb 27;56(1):7-18. English, Polish. doi: 10.12740/PP/140537. Epub 2022 Feb 27. PMID: 35569144.

    formu doldurun, biz sizi arayalım

    Veri Sorumlusu: Prof. Dr. Kemal Arıkan
    Adres: Halaskargazi Cad. No: 103, Gün Apt, Daire: 4B, 34371 Osmanbey/İstanbul
    E-posta: info@kemalarikan.com

    Paylaşmış olduğunuz kişisel ve özel nitelikli kişisel verileriniz, Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’na (KVKK) uygun olarak ve Tıp mevzuatı kapsamında yerine getirmiş olduğumuz hizmet ve faaliyet amaçlarımız ile bağlantılı, sınırlı ve ölçülü olarak işlenmektedir. Danışanlarımız için hazırlanan Danışan KVKK aydınlatma Metnini ayrıca okuyunuz.

    Kişisel Verilerinizin Toplanması Usulü ve Hukuki Sebebi

    Kişisel verileriniz elektronik ortamda toplanmaktadır. Web sitemizdeki randevu alın kısmında form doldurduğunuzda da burada amaçla bağlantılı veri toplama faaliyeti yapılmış olacaktır.  Web sitemiz ve randevu Formunun bağlı olduğu e-posta yurt içi sunucularda barındırılmaktadır.

    Kişisel verileriniz; web sitesi üzerinden internet erişimleri 5651 sayılı kanun kapsamında log kaydı (ip adresi ve zaman damgası, trafik bilgileri, cihaz bilgisi, hangi sayfada ne kadar süre kaldığı vb.) domain-Server sağlayıcı tarafından tutulabilir. Web sitemizde reklam amaçlı çerezler kullanılmamaktadır. Çerezleri kapatma yöntemi politikada belirtilmektedir. Web sitesi adres, iletişim, hizmet sunulan alanlar hakkında bilgi verilmesi amacı ile uygulamaya konulmuştur.

    Kişisel verilerinizin işlenmesinin hukuki sebepleri;
    – 5651 sayılı Kanun
    – Meşru menfaat

    Kişisel Verilerinizin İşlenmesi Amacı

    Kişisel verileriniz KVKK 4/2 maddesinde belirtilen ilkeler dikkate alınarak, Sağlık ile ilgili mevzuat çerçevesinde öngörülen faaliyet çerçevesinde; sağlanan hizmetlerden yararlanabilmenizi ve hizmetlerimizin tanıtımını temin edebilmek, mevzuatın getirdiği saklama yükümlülüğünün yerine getirilmesi ve diğer yükümlülüklere uymak amaçlarıyla işlenecektir.

    Kişisel verileriniz mevzuatta belirtilen süreler, mevzuatta düzenleme olmaması halinde meşru menfaat uygulamalarına bağlı olarak amaçla orantılı süre boyunca saklandıktan sonra dijital olanlar geri dönüşümsüz olarak silinme yoluyla imha edilmektedir. İlgili kişinin silme talebi halinde, mevzuata aykırı olmamak şartı ile derhal yerine getirilmektedir.

    Kişisel verileri saklanması ve imha politikamızda saklama süreleri detaylı olarak planlanmıştır. 5651 sayılı Kanuna göre trafik kayıtları en az 1 yıl tutulması gerekmektedir. Uygulamamızda 1 yıllık süreye uyulmaktadır.

    Kişisel Verilerinizin Aktarılması

    Kişisel verileriniz prensip olarak yurt dışına aktarılmamaktadır. Ancak web sitemizden sosyal medya hesaplarına (Instagram, Facebook, Twitter, Youtube) yönlendiğinizde web sitemizden ayrılmış ve yurt dışından sunulan bu hesaplara geçiş yapmış olacağınız bilinmelidir.

    Web sitemiz yurtiçinden sunulduğundan bu kapsamda alınan verileriniz yurtdışına aktarılmamaktadır. Aynı şekilde web sitemizde yer alan randevu formunun düştüğü mail adresi yurtiçinden sunulması sebebiyle formda yer alan kişisel verileriniz yurtdışına aktarılmamaktadır.

    Kişisel Verileriniz, yukarıda belirtilen amaçlara, KVKK ve diğer mevzuat hükümlerine uygun olarak, yurtiçinde bulunan Turhost (veri işleyen) sunucularında barındırılmaktadır.

    Kişisel Verisi İşlenen İlgili Kişi Olarak Haklarınız

    KVKK 11. Maddesi ve yürürlükte bulunan diğer mevzuat çerçevesinde;
    Kişisel verilerinizin işlenip işlenmediğini öğrenme,

    • Kişisel verileriniz işlenmişse buna ilişkin bilgi talep etme,
    • Kişisel verilerin işlenme amacını ve bunların amacına uygun kullanılıp kullanılmadığını öğrenme,
    • Yurt içinde veya yurt dışında kişisel verilerinizin aktarıldığı üçüncü kişileri bilme,
    • Kişisel verilerinizin eksik veya yanlış işlenmiş olması halinde bunların düzeltilmesini isteme,
    • KVKK mevzuatında öngörülen şartlar çerçevesinde kişisel verilerinizin silinmesini veya yok edilmesini isteme,
    • Eksik veya yanlış verilerin düzeltilmesi ile kişisel verilerinizin silinmesi veya yok edilmesini talep ettiğinizde, bu durumun kişisel verilerinizin aktarıldığı üçüncü kişilere bildirilmesini isteme,
    • İşlenen verilerin münhasıran otomatik sistemler vasıtasıyla analiz edilmesi suretiyle aleyhinize bir sonucun ortaya çıkmasına itiraz etme,
    • Kişisel verilerin kanuna aykırı olarak işlenmesi sebebiyle zarara uğramanız halinde bu zararın giderilmesini talep etme haklarına sahipsiniz.

    Taleplerinizi Öne Sürerken Uyulması Gereken Usul ve Esaslar

    Kişisel verinin konusu olan siz ilgili kişi olarak yukarıda belirtilen haklarınızı, kullanmayı talep ettiğiniz hakka ilişkin açıklamalarınızı içeren yazılı veya Kişisel Verileri Koruma Kurulu’nun belirlediği diğer yöntemlerle, başvuruda talep ettiğiniz hususun açık ve anlaşılır şekilde

    Yukarda sunulan adrese ıslak imzalı olarak posta yolu ile, elden veya bizde kayıtlı olan e-posta hesabınızdan gönderebilirsiniz.

    Müracaatınıza esas teşkil eden hususların şahsınız ile ilgili olması, müracaatınızda kimlik ve adres bilgilerinizin bulunması gerekecektir. Kimlik doğrulaması bizde bulunan bilginizle sınırlı olarak yapılacaktır. Başkası adına müracaatta bulunacak iseniz; özel yetki içerir vekaletname ile başvurmanız gerekmektedir. Başvuru için özel bir format olmamakla birlikte web sitemizde bulunan başvuru formunu kullanabilirsiniz, talebinizin net bir şekilde yazılması net bir cevap verilmesini sağlayacaktır.

    Güncel Yazılar

    Haberler